De weg naar samenwerking van lokale omroepen
Streekvorming bij samenwerkende lokale omroepen kan de boel aardig op z’n kop zetten. Voor bestuurders, leidinggevenden, medewerkers en vrijwilligers verandert er namelijk veel. Wat betekent streekvorming voor alle deelnemers? Hoe betrek je iedereen bij het proces? Lees er alles over op deze inspiratiepagina. En bekijk de ervaringen van anderen.
Het waarom
De NLPO en de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) hebben beschreven waaraan lokale omroepen moeten voldoen om formeel te kunnen spreken van een ‘Lokaal Toereikend Media-Aanbod’. De gestelde voorwaarden zijn strikt en vragen van omroepen vaak een flinke kwaliteitsslag.
Samenwerking tussen lokale omroepen is de beste manier om alle lokale omroepen versneld te kunnen professionaliseren. De NLPO ondersteunt actief de vorming van een landelijk dekkend netwerk van 80 streekomroepen. Dat gebeurt o.a. door het beschikbaar stellen van kwartiermakers en de volgende relevante documenten, die je online ook kunt vinden in het Kenniscentrum van de NLPO.
Startnotitie/projectopdracht
Een van de eerste documenten is het een startnotitie. Een model is te vinden in het pakketje dat te downloaden is op deze pagina over streekvorming. Die helpt omroepen om aan de samenwerking concrete doelen te verbinden, doelen waarover alle partijen het eens zijn. De documenten zijn belangrijk voor het vertrouwen en geven de partijen positieve energie.
Vorm, kanalen, financiën en marketing zijn in deze fase (nog) niet belangrijk. Dat komt allemaal later in het proces aan de orde. De eerste stap is om helder vast te leggen wat de samenwerking oplevert, zoals een publiek gefinancierde omroep die denkt vanuit een duidelijke maatschappelijke behoefte. Inwoners van de streek worden door de samenwerking optimaal gediend.
In de startnotie worden ook de volgende fases in het proces aangestipt; die van ontwerp, voorbereiding, uitvoering en beheer- en exploitatie.
"De noodzaak werd ook niet heel hard gevoeld. Tot dat de eerste berichten over de nieuwe Mediawet kwamen, waar gesproken werd over professionaliteit. Dat kun je met kleine omroepen met vrijwilligers alleen niet voor elkaar krijgen.”
Antoin Huijben, voorzitter stuurgroep Midden-Limburg
Bedrijfsplan
De volgende stap in de samenwerking is het maken van een concreet bedrijfsplan voor de toekomstige streekomroep. Ook hiervoor ontwikkelde de NLPO een modeldocument, ook deze is in het pakketje op deze pagina te vinden.
Een bedrijfsplan dwingt deelnemers om stapsgewijs na te denken over alle facetten van de nieuwe organisatie. Het plan bevat antwoorden op belangrijke vragen. Denk aan welke organisatievorm wordt gekozen, wat voegt de samenwerking toe aan het lokale media-aanbod, hoe gaat de omroep om met medewerkers en vrijwilligers, wat gebeurt er met de financiën, en hoe ziet de technische infrastructuur eruit? Het zijn de basisvragen voor iedere nieuwe organisatie.
Keurmerk
Omroepen die het hele proces hebben doorlopen en voldoen aan objectief toetsbare criteria komen bij succesvolle streekvorming in aanmerking voor het Keurmerk Nederlandse Streekomroepen. De NLPO streeft naar zoveel mogelijk streekomroepen met een keurmerk en ondersteunt dat met relevante documenten en kwartiermakers.
Om te checken of jouw organisatie aan de criteria voor het keurmerk voldoet is er een online zelfscan. Aan de hand van ruim dertig vragen wordt duidelijk gemaakt waar bij jouw omroep eventueel aanpassingen en verbeteringen nodig zijn.
Dat samenwerking een flinke boost kan geven aan de deelnemende omroepen bewijst de situatie in de regio Arnhem, waar enkele omroepen nog vrij recent de handen ineen sloegen. Het verhaal van hoofdredacteur Eelco Walraven.
Kwartiermakers
Sinds 2023 biedt de NLPO geroutineerde omroepadviseurs aan als kwartiermaker bij omroepen die willen samenwerken en professionaliseren. Het gaat hierbij om omroepen die (nog) niet in de subsidieregeling Professionalisering Lokale Publieke Omroepen van het Stimuleringsfonds voor de Journalistiek (SvdJ) terecht zijn gekomen.
Omroepen die zich nog niet hebben aangemeld kunnen dat alsnog doen via dit formulier. Op deze pagina is ook meer informatie over de kwartiermakers te lezen. Voor vragen over wat kwartiermakers voor jouw omroep kunnen doen krijg je via info@nlpo.nl of door te bellen met het bureau van de NLPO, bereikbaar onder nummer 035 – 820 03 83.
De kwartiermakers van de NLPO speelden een belangrijke rol in Midden-Limburg, waar jaren vergeefs over samenwerking is gesproken, maar samenwerking onlangs in een stroomversnelling kwam. Antoin Huijben, voorzitter van Weert FM, een van de deelnemende omroepen.
Samenwerkingsvormen
Bedenk dat er verschillende manieren zijn om de samenwerking tussen omroepen vorm te geven. In dit het informatiepakketje met modelbestanden beschrijft de NLPO drie vormen: een volledige fusie, de vorming van een federatief verband (koepelstichting) en de vorm ’eenheid van bestuur’.
Wat de voor- en nadelen van deze samenwerkingsvormen zijn, kun je bespreken met de NLPO door een afspraak te maken met een van de medewerkers. Dat kan via info@nlpo.nl of door te bellen met 035 – 820 03 83.
Meer weten?
Voor meer informatie kun je op verschillende plekken terecht. Zoals bij de omroepen die op deze pagina hun ervaringen deelden. Voor Midden-Limburg en RTV Connect vertellen graag over de stappen die zij hebben gezet.
Belangrijke voorbeelddocumenten vind je terug in het Kenniscentrum van de NLPO. Verder is er een handboek goed bestuur opgesteld. Deze helpt nieuwe en ervaren bestuurders in hun functie bij de omroep. Je kunt ook telefonisch bij de NLPO terecht voor informatie over de kwartiermakers, die omroepen adviseren rond samenwerking, stelselwijziging en het verkrijgen van bijdragen uit het Stimuleringsfonds.
Contact
De NLPO is tijdens kantooruren telefonisch bereikbaar op nummer 035-8200383 en per mail via info@nlpo.nl.